Sinemada kadının gücü: “Uçan Süpürge” festivali 26 yaşında

Uçak Süpürge film festivali kapılarını 26. kez açıyor. Türkiye’nin ilk kadın film festivali olma özelliğini taşıyan Uçan Süpürge festivalinin bu yılki teması “Daha Fazlası, Daha Azı Değil” olarak belirlendi. Festival, 31 Mayıs-7 Haziran tarihleri arasında Ankara Büyülü Fener Sineması’nda düzenlenecek.

Festival, dünyanın farklı ülkelerinin yapımlarının yer aldığı kadın sinemacıların imzasını taşıyan uzun metrajlı, belgesel ve kısa film olmak üzere 64 filmi izleyiciyle buluşturuyor. Uçan Süpürge ayrıca FIPRESCI jürisine sahip ilk kadın filmleri festivali olma ünvanını da taşıyor. FIPRESCI jürisi her yıl festivalde filmleri değerlendirerek ödül veriyor. Festivalde, kadınlar arasındaki dayanışma ağlarını
güçlendirmesi hedefleniyor.

Festivalin görsel kimlik tasarımı Eren Su Kibele Yarman’ın imzasını taşıyor.

Yarman festival öncesinde 9. Köy’e yaptığı açıklamada, görselleri tasarlarken sadece sinema alanında değil, tüm sanat alanlarında asırlardır geri planda kalmış, her coğrafyadan ve bakış açısından kadının varoluşunu öne çıkarmayı amaçladığını söyledi. Yarman, şöyle konuştu:

“Dinamik görsel kimlik sistemi denilen bir yapı inşa etmeye gayret ettim. Renk paleti bir çok farklı rengi içeriyor. Yazı tipi hem şimdiki zamana, hem geçmiş zamana referans veriyor ve bunu yaparken de çok belirgin bir duruşu var. Keza imgelerin içlerine yerleştikleri formlardaki çeşitlilik de bu farklılıklarla varolma ve ön plana çıkarma çabamın altını çiziyor.”

Festival içinde yer alan İran film programı için hazırlanan kısa film seçkisi, nesiller arası geçişler odaklanarak, kısa röportaj, film ve belgesellere yer veriyor. Bu bölüm kapsamında “Özgür Serçe” filmi 20. Yüzyıl başlarında toplumsal cinsiyet rollerini araştırıyor. Filmde Kohendal kendi hikayesini anlatırken, büyükannesinin deneyimlerini ve kaderine boyun eğmeyişini aktarıyor.

İran sinemasının önemli yönetmenlerinden Sepideh Farsi, “Doğmamış Çocuğa Mektup filmini ‘’ parasızlıktan dolayı ‘’doğamayıp’’ yarım kalan filmi Red Shoes’in parçalarıyla yapıldığını aktarıyor. “Yoldan Görüntüler” filmi kuşaklar boyu var olan yüzeyleri ve izleri keşfeden yaratıcı bir kısa film. “İçimdeki Ses: Hakikatin Parçaları” filmi tarihte batılılaşma öncesi İran’da queerliği yeniden hayal etmemize nasıl yardımcı olabileceğinin sorularını soruyor. “İpekten Hayaller” ise, İran’da  devrim sonrası doğan öğrencilerin umutlarını ve umutsuzluklarını ortaya koyuyor.

Uçan Süpürge film festivalinde tüm dünyadan kadın filmlerinin örneklerini de izlemek mümkün; Antrenörlerinin görevden alınması, yetersiz imkânlar ve Kovid-19 Pandemisi gölgesinde 2020 Olimpiyatları’na hazırlanan senkronize yüzme sporcuları Mısra ve Defne’nin öyküsünü anlatan Ekin İlbağ ve İdil Akkuş’un çalışması “Düet” filmi sporda kadın olmanın zorluklarını ve cinsiyet ayrımcılığını anlatıyor. Gösterildiği festivallerde ödüllerle dönen Lea Glob imzalı “Apolonia” ise sanat dünyasında yerini bulmaya çalışan bir kadının ataerkil dünyada kendini kaybetmeden nasıl başarılı olunabileceğine dikkat çekiyor.

2022 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Annie Ernaux’nun yazıp anlattığı ve oğlu David Ernaux- Briot ile birlikte yönettiği “Super-8 Yılları” ilk kez festival kapsamında Ankara’da izleyiciyle buluşuyor. Film bir aile arşivi olmanın yanı sıra dönemin yaşam tarzını aktarıyor. Münih Film Festivali FIPRESCI ödülü kazanan “Dili Esaretinden Kurtarmak” belgeseli de ünlü oyuncuların sesiyle izleyicilerle buluşuyor. “Çölün Kalbine Yolculuk” ise, tüm zorluklara rağmen kendini var edişini, duygu, düşünce ve sezgileri anlatıyor.

LGBT+ odaklı filmlerin yer aldığı seçkide ise, ‘’Dün Gece Söylediğin Bir Şey’’ filmi, genç bir trans kadın olmanın gerçeklerini izleyiciyle  buluşturuyor.

Merve Dizdar’ın yer aldığı ‘’Kar ve Ayı’’ filmi, mecburi hizmet nedeniyle atandığı köyde kendini erk ilişkilerinin, sırların ve kuşkuların arasında bulan bir hemşireyi konu alıyor.

Festivalde ayrıca, Bilge Olgaç Başarı Ödülü’nü alacak olan Belmin Söylemez’in ise kısa film ve belgesellerinden oluşan retrospektifi ile gösterildiği festivallerden ödüllerle dönen son filmi Ayna Ayna’nın gösterimi yapılacak.
‘’O Sırada Henüz’’ filmi de aynı göğün altında birbirine teğet geçen insanların, hayvanların, nesnelerin, duyguların, seslerin, anıların, bakışların, yürüyüşlerin, göçlerin, direnişlerin hikâyesini anlatıyor. ‘’Farklı Bir Yas’’ ise, modern hayatın işleyişi ve tahribatı üzerine değiniyor. Ayrıca “Çoğunluk”, “8 Mart 2020”, “Kadıköy’ün En İyi Falcısı”, “Minik İsyan”, “Yüzler” gibi filmler de bu seçkide yer alacak.

Festival kapsamında verilecek ödüller ve kazananlar ise şöyle:

Onur Ödülü: Oyuncu Tilbe Saran
Bilge Olgaç Başarı Ödülleri: Oyuncu Asiye Dinçsoy, Yönetmen-Senarist Belmin Söylemez ve
Kurgucu Selda Taşkın

Genç Cadı Ödülü: Oyuncu Öyküsu Özyürek