Kübra Aslan
Şehir hayatı engelliler için çoğu zaman ulaşılması zor bir engel parkuru durumunda.
Tekerlekli sandalye kullananlar, görme engelliler ve diğer özel gereksinimli bireyler işlerine, eğitimlerine ve sosyal yaşama katılmakta ciddi sıkıntılar yaşıyor. Rampaların eksikliği, toplu taşıma araçlarındaki yetersiz erişim ve kaldırımlardaki engeller bu kişilerin günlük rutinlerini doğrudan etkiliyor.
Rampalar yetersiz, ulaşım zor: engelliler günlük mücadele veriyor
Tekerlekli sandalye kullanan Kenan Sicil yaşadığı güçlükleri şöyle aktarıyor: “Otobüse binmek bazen saatler alıyor. Engelli rampaları çoğu zaman bozuk ya da çok uzak mesafelerde bulunuyor. Bir kez otobüse binebilmek için bile birkaç farklı noktaya gitmek zorunda kalıyoruz. Bu özellikle iş günlerinde bizi çok zorluyor. İnsanlar bunun ne kadar stresli olduğunu anlamıyor; şehirde dolaşmak herkes için doğal bir şey gibi görünse de bizim için her adım ayrı bir mücadele.“
Görünmez eşitsizlik: Şehirde engellilerin yaşam mücadelesi
Görme Engelliler Derneği Başkanı Şahabettin Kayhan da benzer sorunlara şu sözlerle dikkat çekiyor:
“Yol çalışmaları sırasında yeterli uyarı levhaları ve işaretlemeler yapılmıyor. Kaldırımlarda bulunan tabelaların eksikliği ve engellere karşı yapılan düzenlemelerin yetersizliği günlük yaşamımızı ciddi şekilde kısıtlıyor. Biz sadece ‘rampa istiyoruz’ demiyoruz; şehir planlaması tüm engellilerin ihtiyaçlarını gözeterek yapılmalı. Ulaşım araçlarında, kaldırımlarda ve kamu binalarında erişilebilirlik bir bütün olarak düşünülmeli. Şehirde bizim göremediğimiz veya fark etmediğimiz her eksiklik hayatımızı daha zor hale getiriyor.“
Tekerlekli sandalye ve kaldırımlar
Yetkililer bazı toplu taşıma araçlarının engelli dostu hâle getirildiğini ve yeni yatırımların planlandığını belirtiyor. Ancak saha çalışmaları uygulamada hâlâ ciddi boşluklar olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle yoğun kullanılan otobüs hatları ve metro istasyonlarında asansörlerin bozuk olması, rampaların yetersiz olması gibi sorunlar engellilerin şehir yaşamına katılımını engelliyor.
Şehirdeki görünmez eşitsizlik engellilerin yaşam kalitesini düşürüyor. Kenan Sicil, “Şehir bizim için sadece bir yer değil, her gün aşmamız gereken bir engel. Bir arkadaşımı ziyaret etmek, işe gitmek ya da basit bir alışveriş yapmak bile planlı ve zaman alıcı bir iş haline geliyor” sözleriyle zorlukları aktarıyor.
Uzmanlar ve dernek temsilcileri, toplumsal farkındalığın artırılması ve altyapı yatırımlarının güçlendirilmesinin engellilerin eğitimden sosyal yaşama kadar tüm alanlarda fırsat eşitliği elde etmesinde belirleyici olacağını söylüyor.
Şehir planlamasında erişilebilirlik konusunun hâlâ geri planda olması ise engellilerin günlük yaşam mücadelesini görünmez kılıyor.
News
