Pazarda kredi kartlı dönem: Esnaf, komisyona tepkili

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Özgecan Siyez / Kapak Fotoğrafı: DepoPhotos

Türkiye genelinde 15 Ağustos itibarıyla pazarcılara pos cihazı kullanım zorunluluğu getirildi. Ancak İzmir’de esnafın büyük bölümü uygulamaya mesafeli yaklaşıyor. Gerekçe; yüksek komisyon oranları, ödeme süresinin uzunluğu ve satış sırasında yaşanan zaman kaybı. Vatandaş için kolaylık anlamına gelen kredi kartı kullanımı, pazarcılar için fireye dönüşüyor.

İzmir Pazarcılar Odası Başkanı Hamdin Erişen, uygulamanın esnafın isteğine bağlı olduğunu vurgularken, gıda, tuhafiye, şarküteri ve tekstil gibi ürün satanların pos cihazı kullanabildiğini ifade etti. Ancak manav ve sebze-meyve satışında tablo daha farklı. Uygulamanın gönüllü olduğunu hatırlatarak, sebze–meyve satışında pos cihazı kullanım oranının yüzde 5’i geçmediğini, buna karşın tuhafiye ve tekstil tarafında bu oranın yüzde 70’e ulaştığını söyledi. Erişen şu görüşleri dile getirdi:

“Bir demet maydanoz 5 lira ya da domates 12 lira. Uygun banka olsa bile 20 gün içinde yüzde 1,99 komisyon alıyor. Esnaf, ertesi gün parasını almak isterse ekstra komisyon ödemek zorunda kalıyor. 20 gün beklerse mal alamıyor. Satış esnasında da arkasında müşteri bekliyor; cihazı şarj etmesi ayrıca sorun yaratıyor.”

Erişen, düşük komisyon oranlarının hem esnafı hem vatandaşı rahatlatacağını belirtiyor.

Pazarcılar tepkili: Komisyon karı sıfırlıyor

Pazarda esnafın büyük bölümü uygulamadan memnun değil. Sebzeci Gökay Şahin, düşük tutarlı ürünlerde kart kullanımının anlamsız belirterek, “Komisyon farkı nedeniyle nakit daha avantajlı. Yüksek meblağ olduğunda komşunun cihazını kullanıyorum. Ama 10–20 lira için kullanmaya değmiyor” dedi. 35 yıllık pazarcı Ahmet Şafak da zorunlu olduğu için pos cihazı aldığını belirterek, uygulamada sıkıntı yaşadıklarını anlattı. Pazar esnaflarından İzzettin Oran ise pos kullanımı nedeniyle kar edemediklerini söyledi: “Komisyon sonrası bize bir şey kalmıyor. Fire veriyoruz. Nakit zaten yetmiyor. Pos cihazı gelmese daha iyi olur.”

Tahin ve yöresel ürün satıcısı Osman Bey ise uygulamanın satışlara bölgesel olarak yansıdığını belirtti: “Biz işin başından beri pos cihazı kullanıyoruz. Satışların yarısı nakit yarısı kart. Bölgesel farklılık çok; Karşıyaka’da kart daha yaygın, Aliağa’da nakit.”

Vatandaş karttan yana

Alışveriş yapan vatandaşlar ise kart kullanımını kolaylık olarak görüyor. Reklamcı Süleyman Güzin, “Balık, peynir gibi ürünleri kartla alıyorum ama maydanoz, domates gibi küçük ürünlerde nakit daha avantajlı” dedi.

Emekli polis Osman Dindar ise, “Şimdilik karttan komisyon alınmıyor ama ileride esnaf fiyatlara komisyonu eklerse maliyet artar” diye konuştu.

Rakamlar durumu özetliyor

İzmir’de yaklaşık 3 bin 500 pazarcının yalnızca yüzde 5’i kredi kartı ile satış yapıyor. Pazarda pos cihazı uygulaması, vatandaş için kolaylık anlamına gelirken esnaf için yük olarak görülüyor. Yani pos cihazı kullanımı şimdilik çok sınırlı. Pazarcılar, pos kullanımının yaygınlaşması için komisyon oranlarının düşürülmesini talep ediyor.