Selin Kaplan / Kapak Fotoğrafı: DepoPhotos
Son yıllarda ekonomik koşulların zorlukları ve bankalardan kredi almanın güçleşmesi, birçok vatandaşın ev ve araç sahibi olma hayallerini ertelemesine neden oldu. Bu durum, alternatif finansman modellerine olan ilgiyi artırdı. Faizsiz ve taksitle ödeme vaat eden bu yeni sistemler, özellikle gelir düzeyi sınırlı kişiler için cazip bir seçenek olarak ortaya çıktı. Ancak süreçte yaşanan teslimat belirsizlikleri ve sözleşmelerin karmaşık yapısı, kullanıcıların kafasında soru işaretleri yaratıyor.
Bu alternatif finansman modellerinde katılımcılar, öncelikle belirli bir miktar peşinat veya ön ödeme yapıyor. Ardından aylık taksitler halinde ödeme sürecine devam ediyorlar. Ev veya araç teslimatı ise genellikle kura çekilişi veya puanlama sistemi ile belirleniyor. Teslimat sırası, katılımcı sayısı ve sistemin işleyişine bağlı olarak değişiklik gösterebiliyor. Ayrıca, ekonomik koşullardaki değişimlere göre taksit tutarları ve limitlerde düzenlemeler yapılabiliyor. Bu yapı, faizsiz finansman avantajı sunarken, katılımcılardan sabır ve süreci yakından takip etmeleri bekleniyor.
Ancak bu tür sistemlere dair toplumda geçmişten kalan önemli bir çekingenlik var. Önceleri, bazı faizsiz ya da düşük faizli sistemler adı altında çalışan ve aslında saadet zinciri olarak işleyen dolandırıcılık vakaları, pek çok kişinin bu modellere şüpheyle yaklaşmasına neden oluyor.
Katılımcılar ise sistemi bilinçli bir tercih olarak değil, ekonomik çıkışsızlık içinde “zorunlu bir alternatif” olarak tanımlıyor. 56 yaşındaki spor malzemesi satıcısı Oktay Candan da bu tablodan etkilenenlerden biri. Oğlunun düğününden sonra hem kendisine hem de oğluna ev almak isteyen Candan, sosyal medyada ve reklamlarda karşılaştığı bir faizsiz konut edindirme sistemine dahil olmuş. Candan bu sisteme neden katıldığını şöyle anlattı:
“Bankadan kredi çekmek bizim için çok zor. Faiz sistemi olmaması ekonomik olarak bizi çok rahatlatıyor. 2,5 milyon liralık bir ev için ön ödemeli kampanyaya girdim. Teslimat 2026 sonunda yapılacak. Sistem içinde limit arttırımı ve taksit yenileme gibi esneklikler var ama sabırlı olmak şart. Bu sistem bana güven verdi çünkü devletin müdahalesi içimi rahatlattı.”
Tekstil sektöründe çalışan Ayşegül Odabaşı da faizsiz bir çözüm ararken sosyal medyada karşısına çıkan bir reklamla bu tercihi kullanmaya karar verdiğini söyledi. 9. Köy’e konuşan Odabaşı, faizsiz sahiplendirme sistemine eşinin güvenmediğini belirterek yaşadığı süreci şu sözlerle anlattı:
“Eşim şüpheyle yaklaştı ve istemedi ama ben kendi kararımı verdim. 1 milyon 500 bin liralık bir araba için bankadan kredi çekmeye kalksam ödeyeceğim faiz arabanın kendisinden fazla olacaktı. Şimdi faizsiz bir şekilde 36 ay ödeme yapıyorum. 5-15 ay içinde teslim edileceği söylendi. İlk başta korktum ama sözleşme netti, araştırdım ve girdim.”
Her iki katılımcı da teslimat sürecinin belirsizliklerine rağmen bu sistemleri, yaşadıkları ekonomik sıkışmışlık nedeniyle tercih ettiklerini açıkça dile getirdi. Geçmişte yaşanan saadet zinciri vakaları nedeniyle başta kaygı yaşadıklarını belirttiler ancak, bu sistemlerin yasal düzenlemelerle çalışıyor olmasının kendilerine kısmen de olsa güven verdiğini belirttiler.
Tüketici derneklerine göre, faizsiz finansman sistemleriyle ilgili yapılan başvurular artarken, en çok şikâyet edilen konuların başında teslimat tarihleri, cayma hakları ve sözleşme maddeleri geliyor. Uzmanlar ise bu sistemlerin, devlet denetimi olsa bile, ekonomik çaresizliğin bir sonucu olarak yaygınlaştığına dikkat çekiyor.
1
“Yaşlıların bakımında kamu sorumluluk almalı”
10255 kez okundu
2
Şırnak sofrasının şifalı yemeği: Hengedan
8977 kez okundu
3
Halfeti’nin çiçeği ‘Karagül’ü dünya tanıyor
8510 kez okundu
4
Azerbaycan akraba evliliklerini yasakladı
7010 kez okundu
5
Azerbaycan’da taksi sorunu: Taksi çok, fiyatı ucuz, trafiğe yük!
6524 kez okundu
6
“Aile diş hekimliği” sözü tutulmadı: 40 bin ağız ve diş sağlığı teknikeri atama bekliyor
5412 kez okundu
7
Toprakkale Kalesi kaderine mi terk edildi?
5182 kez okundu
1
Emekli maaşında dönüm noktası, 2008 oldu!
31363 kez okundu
2
Şişli Feriköy’de 2. el gece pazarı
17755 kez okundu
3
“Altın Sarısı” Şemdinli tütünü, altınla yarışıyor
9296 kez okundu
4
Üniversite bitirmek için “garsonluk-bulaşıkçılık” yapan öğrenci öyküleri
5992 kez okundu
5
Çiftçi tarlasına ne ekeceğini e-devletten öğrenecek!
4889 kez okundu
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. KVKK uyarıları ve detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.