Van yaylalarında mevsimin son mesaisi

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Fatma Uçkan

Van’da yaz aylarının gelmesiyle birlikte hayvanlarını otlatmak ve meralardan daha fazla yararlanmak için yaylalara çıkan aileler, sonbaharın yaklaşmasıyla birlikte yavaş yavaş dönüş hazırlığı yapıyor. Gün, güneş henüz yükselmeden başlıyor. Yaylada önce yataklar toplanıyor, ardından kahvaltı yapılıyor ve günün işleri sırayla tamamlanıyor.

Geniş otlakların arasından geçen dereler ve açan çiçekler yaz boyunca yaylalara renk katarken, mevsimin ilerlemesiyle birlikte yeşilin yerini sarı ve turuncu tonlar almaya başlıyor. Yaylacılar için bu değişim, aynı zamanda dönüş zamanının yaklaştığını gösteriyor.

Gün doğmadan başlayan yayla mesaisi

48 yaşındaki Hatice Erol, eşiyle birlikte yazın büyük bölümünü yaylada geçirdiklerini belirterek, yaylanın aileleri için geçim kaynağı olduğunu söyledi. Sabah erken saatlerde kalkarak güne başladıklarını anlatan Erol, günlük yaşamlarını şöyle anlattı:

“Ben burada eşimle yazın büyük, hatta neredeyse tamamını geçirdim. Bizim için yayla bir geçim kaynağı. Evimize ekmek getirdiğimiz bir tekne gibi görüyoruz burayı. Sabah erken saatlerde kalkıp işe başlıyoruz. Önce yatakları toplayıp sonra da kahvaltı yapıyoruz. Her şeyimiz de organiktir. Bal, yoğurt, peynir, domates, salatalık, bazen yumurta da oluyor. Bahçesarayımızın cevizi meşhur. Bala ceviz de döküyoruz. Sağlıklı besleniyoruz aslında. Tandır ekmeğimiz, bazen de tandır çöreğimiz oluyor.“

Yaylada yaşamın kolay olmadığını ifade eden Erol, elde ettikleri ürünlerin kış hazırlıklarında önemli bir yer tuttuğunu söyledi. Yaylada olanaksızlıklar ve iklim koşulları nedeniyle hayatın kolay olmadığını anlatan Erol, “Kış geliyor, kışa hazırlık yapıyoruz. Tüm bunları da yaylada daha verimli otlayan hayvanlarımızdan elde ettiğimiz peynir, süt, yoğurt, tereyağıyla yapıyoruz. Zor da olsa şükür ki çalışıyoruz” dedi.

Şebeke çektiğinde çocuklarının sesini duyuyor

Yaylada gün içerisinde yapılacak işlerin başında koyun sağımı geliyor. Sağılan sütün süzülmesi ve peynir yapımına uygun hale getirilmesi, bir önceki gün hazırlanan peynirlerin tuzlanarak kaldırılması da günlük işlerin arasında yer alıyor. Yaylada haberleşme olanaklarının sınırlı olduğunu belirten Erol, “Eşim koyunları otlatmaya götürdüğü için şebeke çektiği her an çocuklarla iletişim halinde. Bu yüzden gözümüz arkada da kalmıyor” diyor.

Her günün zorlu bir mesaiyle başladığını anlatan Erol, günlük rutinini şöyle anlatıyor: “Sabah kahvaltı yapıp koyunları götürüyorum. Burada hayat yok zaten, hayvancılıkla uğraşan kimsenin dinlenmek gibi bir hayali de yok. Eşimin hazırladığı erzakları da sırtlayıp gidiyorum hayvanları otlatmaya. Gün içerisinde bir kere sağım olduktan sonra tekrar götürüyorum. İki de köpeğimiz var. Onlar hem bizim hem de koyunlarımızın gözcüsü. Sürüyü kurt ve benzeri saldırılara karşı koruyor. Akşam geliyoruz kulübede kıtlama dediğimiz çayımızı içiyor, belki biraz laflıyor, sonra uykuya dalıyoruz. Günlerimiz böyle devrilerek gidiyor.”

Yeşilden bozkıra, dönüş zamanı

Yaylaların geniş otlakları ve çevredeki dereler yaz aylarında yeşilin farklı tonlarını taşıyor. Çiçeklerin açtığı, gökyüzünün mavisinin otlaklara eşlik ettiği bu dönem, sonbaharla birlikte değişmeye başlıyor. Havanın soğumasıyla birlikte otlakların rengi önce sarı ve turuncuya, ardından kahverengiye dönüyor.

Bu değişimle birlikte yaylacılar da dönüş için hazırlıklarını tamamlıyor. Yaz boyunca hayvanlardan elde edilen süt, peynir, yoğurt ve tereyağı gibi ürünler kış hazırlıklarında kullanılıyor. Yayladaki yoğun çalışma döneminin ardından aileler, kış aylarını geçirecekleri evlerine dönmeye hazırlanıyor.