Deprem bölgesinde yeniden inşa sürüyor, işçi ölümleri artıyor

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Fırat Karahan

6 Şubat depremlerinin ardından başta Hatay olmak üzere depremden etkilenen kentlerde yürütülen yeniden inşa çalışmaları hız kesmeden devam ediyor. Yüz binlerce kişinin barınma ihtiyacını karşılamak amacıyla TOKİ konutları ve altyapı projeleri yükselirken, şantiyelerde yaşanan işçi ölümleri ve çalışma koşulları yeniden tartışma konusu oldu.

Emek örgütleri, iş güvenliği uzmanları ve işçiler; uzun mesailer, yoğun iş temposu, yetersiz denetimler ve güvenlik önlemlerindeki eksikliklerin ölümcül iş kazalarına zemin hazırladığını belirtiyor.

Deprem bölgesi iş cinayetlerinde ilk sırada

Sosyal Güvenlik Kurumu’nun (SGK) 2024 verilerine göre, iş cinayetlerinde yaşamını yitiren 1.897 kişinin 552’si inşaat sektöründe olurken, deprem bölgeleri ilk sıralarda yer aldı. Depremden en fazla etkilenen dört ilde 2024 yılı boyunca kaydedilen işçi ölümleri şöyle oldu:

Hatay: 50 işçi

Kahramanmaraş: 30 işçi

Malatya: 20 işçi

Adıyaman: 19 işçi

Bu dört ilde toplam 119 işçi yaşamını yitirdi.

Veriler, yeniden inşa faaliyetlerinin hız kazandığı dönemde iş cinayetlerinin de arttığını gösteriyor. Aynı illerde iş cinayetleri sayısı 2022 yılında 57 iken, 2023 yılında 143’e yükseldi.

İSİG Meclisi: En az 169 inşaat işçisi öldü

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Meclisi’nin 6 Şubat 2025 tarihli raporuna göre, deprem şehirlerinde yürütülen yeniden inşa çalışmalarında, 2023 yılında 51, 2024 yılında 107, 2025’in ilk 37 gününde 11 olmak üzere toplam en az 169 inşaat işçisi hayatını kaybetti. İşçi ölümlerinde 26 işçiyle Gaziantep başı çekerken, bunu Adıyaman (23), Hatay (21) izledi.

İSİG verilerine göre 2025  yılının ilk aylarında işçi ölümlerinde artış yaşandı. Buna göre  Hatay’da  62, Şanlıurfa’da 45,  Gaziantep’te 45, Kahramanmaraş’da 38, Malatya’da 37, Diyarbakır’da 35, Adıyaman’da 21 olmak üzere toplam 283 işçi, iş kazalarnda hayatını kaybetti.

Gece vardiyaları, uzun çalışma saatleri

Bölgede çalışan işçiler, yetiştirilmesi gereken projeler nedeniyle yoğun çalışma temposuna maruz kaldıklarını anlatıyor. Şantiyelerde çalışan emekçilerin aktardığı sorunlar arasında uzun mesailer, hafta sonu çalışmalarının yaygınlaşması, yetersiz dinlenme süreleri ve ağır iş yükü öne çıkıyor.

İş güvenliği uzmanlarına göre, iş kazalarına yol açan temel nedenler, uzun çalışma saatleri, sürekli gece vardiyaları, iş güvenliği eğitiminin eksikliği, koruyucu ekipman kullanılmaması, işçinin deneyimsizliği yol açıyor.

Şantiyelerde çalışan işçiler, çalışma alanlarının büyük bölümünde hijyen koşullarının yetersiz olduğunu belirtiyor. Temiz tuvalet, duş, içme suyu ve dinlenme alanlarına erişimde yaşanan sorunların işçilerin sağlığını doğrudan etkilediği ifade ediliyor. Özellikle binlerce işçinin aynı alanlarda çalıştığı büyük şantiyelerde, hijyen eksikliklerinin meslek hastalıkları ve bulaşıcı hastalık riskini artırdığına dikkat çekiliyor. İşçiler, yeniden inşa çalışmalarının hızına odaklanılırken insani çalışma koşullarının çoğu zaman göz ardı edildiğini söylüyor.

Maaşlar geç ödeniyor

Deprem bölgesindeki şantiyelerde çalışan işçilerin gündeme getirdiği bir diğer sorun ise ücretlerin zamanında ödenmemesi. İşçiler, bazı şantiyelerde maaşların geciktiğini, fazla mesai ücretlerinin eksik yatırıldığını veya ödemelerin parça parça yapıldığını öne sürüyor. Son iki yılda Hatay, Gaziantep, Kahramanmaraş, Adıyaman ve diğer deprem şehirlerde ücret alacakları nedeniyle çok sayıda iş bırakma eylemi ve protesto gerçekleştirildi. İşçiler, düzenli ücret ödemelerinin sağlanmasını ve çalışma koşullarının iyileştirilmesini talep ediyor.