Elmas Berna Öztürk
Ankara’nın Gölbaşı ilçesine bağlı Kırıklı Mahallesi’nde kömür madeni açılması planlanıyor. Eymir ve Mogan gölleri havzasında yer alan bölgede 47’si endemik olmak üzere 400’den fazla bitki türü ve 83 kuş türü bulunuyor. Yerel halk ve çevre örgütleri, maden ocağının, bölgenin ekosistemini tahrip edeceğinden endişeli.
Yıldızlar Holding’in ruhsatına sahip olduğu yaklaşık 11 bin dönümlük alan, yalnızca Eymir ve Mogan göllerini değil, bölgede bulunan köyleri, tarım arazilerini, hayvanları ve su kaynaklarını etkileyebilecek büyüklüğe sahip. Linyit kömürü çıkarmak üzere hayata geçirilmesi planlanan maden ocağı, Mihalıççık’taki Yunus Emre Termik Santrali için açılmak isteniyor.
Yalnızca Kırıklı etkilenmeyecek
Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği Başkanı Ahmet Demirtaş, maden ocağının Kırıklı ve Selametli Şehit Emrah köyleri için tehlike oluşturacağını söyledi. Kömürün alınabilmesi için açılacak çukurlar nedeniyle bölgenin yeraltı sularının tümünün zarar göreceğini belirten Demirtaş, “Birçok çeşmenin suyu kuruyacak çünkü bu çukurlar açıldığında yer altındaki su kaynaklarına giden su, çukurlara birikecek ve o bölge susuz kalacak. Hem Kırıklı köyü hem Selametli köyü ve yakındaki diğer köylerin jeolojik olarak böyle bir sakıncası var” dedi.
Maden ruhsatlı arazinin çoğunun tarım arazisi niteliğinde olduğuna dikkat çeken Demirtaş, çıkacak kömür tozunun da tarım yapılmasını olanaksız hale getireceğini ifade etti.
“Anayasa ve uluslararası sözleşmelere aykırı”
Çıkarılacak linyit kömürünün kükürt bakımından zengin, en düşük kalorili kömür olduğuna dikkat çeken olduğunu Demirtaş, şu görüşleri dile getirdi: “Türkiye, imzalamış olduğu Kyoto protokolü gibi anlaşmalarda fosil yakıtları kullanmayı azaltacağını öngörmüştü ama bu verdiği izinle altına imza attığı uluslararası sözleşmelerin tersine işlem yapıyor. Ayrıca anayasanın insanların sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı dediğimiz maddesine de aykırı.”
ÇED raporundan muaf tutulmak kolay mı?
Yıldızlar Holding’in ÇED raporundan muaf olabilmek için 11 bin dönümlük arazinin 24 hektarında işlem yapmak üzere başvuruda bulunduğunu belirten Demirtaş, bunun bir taktik olduğunu ileri sürdü: “Bugün 24 hektar yarın ruhsat artırım başvurusuyla bir 24 hektar daha ve tekrar bir 24 hektar daha. Böyle gidiyor ve zamanla alanın tamamını kapsıyor.”
Ahmet Demirtaş, köy halkının itirazı üzerine mahkemeden “ÇED raporu gereklidir” kararının çıktığını belirtti. Projeleri doğrudan etkileyen şeyin yerel halkın direnci olduğuna dikkat çeken Demirtaş, “Yerel halk birlik olursa ve birlik olarak direnirse şirketlerin bu
talanları engelleniyor” diye konuştu.
“Buradaki yaşamı bitirecekler”
Kırıklı mahalle muhtarı Alir Rıza Özdemir, açılmak istenen maden ocağı hakkındaki endişelerini dile getirdi. Yeni açılacak maden ocağının sadece Kırıklı’yı değil çevre köyleri de etkileyeceğini belirten Özdemir, Eymir ve Mogan Gölü başta olmak üzere Gölbaşı’yla yer altı sularının da etkileneceğini aktardı. “Buradaki yaşamı bitirecekler” diyen Özdemir, açığa çıkacak olan toz, gürültü ve ağır metallerin hem hayvancılığı hem de tarımı olumsuz yönde etkileyeceğini vurguladı. Özdemir, bölgedeki doğal kaynakların kurumasının göçü de beraberinde getireceğini söyledi. Açılmak istenen maden ocağı için 11 bin dönüm arazinin kamulaştırılmak istendiğini dile getireren muhtar Özdemir, “Eğer bu gerçekleşirse bizim köyümüz biter” dedi.
Kırıklı’da 40 yıl önce açılmış, fazla çalışmayan fakat hala işlek olan bir maden ocağının köye ve çevreye büyük zararlar verdiğini anlatan Ali Rıza Özdemir, “Şu an çalışan maden ocağı börtü böcekten envaiçeşit kuşlara kadar hepsine zarar veriyor” diye konuştu.
“Köy içinden geçen kamyonlar hayatı tehdit ediyor”
Halihazırda işleyen maden ocağı için çalışan tırların da bölgede tehlike yarattığına değinen Özdemir, şu görüşleri dile getirdi: “Şu an çalışan kömür maden ocağı için günlük 10-15 kamyon çalışıyor, bizim ana caddeyi kullanıyorlar, diğer maden ocağı da açılırsa günlük 70-80 tane kamyon geçer. Şu anda bile bizi perişan ediyorlar, tırlar çok süratli geçiyor, tozundan, yolda yürüme şansımız olmuyor.”
Özdemir’in dile getirdiği şikayetleri kendilerinin de tespit ettiklerini belirten Kırsal Çevre Derneği Başkanı Ahmet Demirtaş da, “Birkaç tane büyük kamyon gürültüyle köyün içinden geçti, toz dumana karıştı. Bu kamyonlar bir çocukla, küçük bir arabayla ya da büyükbaşhayvanlarla karşılaşabilir. Kaza olması an meselesi” diye konuştu.
News
