“Sanat, sanat için mi TikTok için mi?”

2

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Oğuzhan Özcan / Kapak Fotoğrafı: DepoPhotos

Müzik üretiminde son yıllarda belirgin bir dönüşüm yaşanıyor. Özellikle sosyal medya platformlarının, müzik içeriklerinin yaygınlaşmasında belirleyici hâle gelmesiyle birlikte, üretim süreçleri de bu yeni yapıya uyum sağlama eğilimi gösteriyor. Artık pek çok müzisyen, dinleyicinin dikkatini ilk birkaç saniyede çekecek bölümlere odaklanıyor. Bu durum, geleneksel yapıda kurgulanan uzun girişlerin ve anlatım yoğun bölümlerin yerini, kısa ve hızlı tüketilebilen kesitlere bırakmasına neden oluyor. Bu eğilim, sanatın metalaşmasına ve “içerik” haline dönüşmesine zemin hazırlıyor.

2024 yılına ait TikTok ve Luminate “Music Impact Report” verilerine göre, Billboard Global 200 listesine giren şarkıların yüzde 84’ü, önce TikTok’ta viral hale gelmiş durumda. Bu parçaların yalnızca yüzde 4’ü TikTok etkisi olmadan listeye girebildi. Ayrıca, TikTok’ta
görünürlüğü artan bir şarkının Spotify üzerindeki dinlenme oranı ortalama yüzde 11 artış gösteriyor.

“Gerçek üreticilerin motivasyonu kırılıyor”

TikTok ve sosyal medyanın müzik üretimi üzerindeki etkisini değerlendirmek için Siyah grubu ile konuştuk. Grubun solisti Ferhat Odabaşı, platformların müziği nasıl dönüştürdüğünü şu sözlerle özetliyor: “TikTok, müzisyenler için önemli bir sıçrama tahtası olabilir. Ancak sadece algoritma dostu şarkılar üretmek, müzikte ifade zenginliğini ve tür çeşitliliğini riske atıyor. Bir şarkının ruhu
sadece birkaç saniyeye sığmıyor.”

Grubun bas gitaristi Ozan Baltacı’nın dikkat çektiği konu ise sektördeki motivasyon kaybı: “Havlayan bir şarkıyla kısa sürede büyük başarı elde edenleri görünce, gerçek üreticilerin motivasyonu kırılıyor. Bu da onları aynı formülleri tekrar etmeye yöneltiyor.” Siyah, TikTok’ta viral olmak için özel olarak şarkı üretmediklerini de açıkça dile getiriyor: “Asla böyle bir şey düşünmedik. Bizim için önemli olan kendi dinleyicimize ulaşmak. Şarkının TikTok’ta tutulması bizi şaşırtır ama bu bizim hedefimiz değil. Yeni başlayan müzisyenlere ise şu tavsiyede bulunuyorlar: “Kısa süreli şöhretler yerine, sektörde kalıcı olmaya çalışmalarını öneririz.”

DJ kabininde sosyal medya etkisi

Sosyal medya odaklı müzik üretiminin sadece müzisyenleri değil, sahneye çıkan DJ’leri de etkilediğini söyleyen DJ Kaan Karabıyıkoğlu ise farklı bir bakış açısı sunuyor. TikTok’ta viral olan şarkıların genelde sahnede de talep gördüğünü dile getiren Karabıyıkoğlu, “Dinleyici artık bildiği şarkıyı duymak istiyor. Bu da setlist hazırlarken bizi etkiliyor” diyor.

DJ’ler için trendleri takip etmenin bir zorunluluk hâline geldiğini vurgulayan Karabıyıkoğlu, bu durumun bazen sınırlayıcı olduğunu
söylüyor: “Kendi tarzımıza göre değil, insanların telefonda izlediği akımlara göre çalmak durumunda kalıyoruz. Ayrıca şarkıları hızlıca geçmemiz gerekiyor çünkü insanlar çabuk sıkılıyor. Bir parçayı iki dakikadan fazla çaldığınızda dikkatleri dağılabiliyor. Bu da DJ’liği sadece ‘çal ve geç’ mantığına indiriyor.”

Sosyal medya, özellikle TikTok gibi platformlar, müzik endüstrisinin hem üretim hem de tüketim biçimlerini yeniden şekillendiriyor. Bu dönüşüm, bazı müzisyen ve DJ’ler için yeni fırsatlar yaratırken, kimi sanatçılar için sanatsal ifadenin sınırlandığı bir alan anlamına geliyor. Müzik üreticileri ve dinleyiciler için asıl soru ise hâlâ geçerli: “Kalıcılığı mı, yoksa hızlı etkileşimi mi tercih edeceğiz?“