Tozla gelen kilo sağlıkla gidiyor
Nihan Doğan / Kapak Fotoğrafı: DepoPhotos
Sosyal medya platformlarında sıkça karşılaştığımız “güvenli ve doğal takviyeler” adı altında satışa sunulan reklamlar yalnızca bir estetik vaat değil aynı zamanda bir sağlık krizine dönüşmüş durumda.
Kaslı bir vücut, daha dolgun bir görüntü, zayıflıktan kurtulma arzusu… Son yıllarda gençler arasında kilo almak için kullanılan ilaç ve tozların sayısı artıyor. İnternette kolaylıkla ulaşılan bu ürünler, çoğu zaman spor salonlarında ya da sosyal medya fenomenleri tarafından öneriliyor. Ancak uzmanlara göre bu bilinçsiz kullanım, görünenden çok daha büyük riskler barındırıyor.
Uzmanlar uyarıyor
Uzman Diyetisyen Tuba Merve Petek, kilo alma amacıyla kullanılan bu ürünlerin içerikleri ve etkileri konusunda önemli uyarılarda bulundu. Petek’e göre kilo alma ilaçları yalnızca ciddi sağlık sorunları yaşayan bireylerde, hekim kontrolünde kullanılabilecek medikal ürünler. Ancak bugün bu ürünlerin genç bireyler tarafından sosyal medya etkisiyle, herhangi bir sağlık kontrolü olmadan kullanılmakta olduğuna işaret eden Petek, şunları söylüyor:
“Bu ürünlerin büyük çoğunluğu sıkı kalite kontrol süreçlerinden geçmeden satışa sunuluyor. İçeriklerinde whey protein, kreatin, aminoasit, vitamin ve karbonhidrat bulunuyor. Özellikle karbonhidrat tozları, yalnızca enerji yüklemesi yaparak sağlıksız bir şekilde kilo alınmasına neden oluyor. Unutulmamalı ki hiçbir ürün kendi başına kilo aldırmaz. Bu tür maddeler ancak dengeli beslenme ve düzenli yaşam alışkanlıklarıyla birlikte anlam kazanabilir.”
Petek, gençleri bilimsel bilgiden uzak yönlendirmelerden uzak durmaları konusunda uyarıyor. Diyetisyen Petek’in vurguladığı bir diğer nokta ise bu ürünlerin bilinçsizce kullanımının vücut üzerinde geri dönüşü olmayan etkiler yaratabileceği. Uzun süreli kullanımda böbrek ve karaciğer fonksiyonlarının zarar görebileceğini belirten uzman diyetisyen, hormonal sistemde ciddi bozulmalar, kalp ritim bozuklukları, hatta ruhsal dengesizlikler görülebileceğine dikkat çekiyor.
Petek, “Erkeklerde jinekomasti (göğüs büyümesi), kadınlarda yüz kıllarında artış, ruh hali değişimleri gibi yan etkiler raporlanmış durumda. Üstelik bu etkiler sadece fiziksel değil, psikolojik düzeyde de bireyin hayat kalitesini düşürüyor” diye ekliyor.
“Gençlerin beden algısı bozuluyor”
Sosyal medyada idealize edilmiş bedenlerin sürekli karşımıza çıkmasının, gençlerde beden algısı bozukluklarına neden olduğunu da belirten Petek, bu durumun bireylerde özgüven sorunları yarattığını söylüyor.
Kilo alamayan bireylerin kendilerini yetersiz hissetmeye başladığını, toplum baskısının ve estetik kaygının özellikle genç yaşlarda çok daha yıkıcı etkiler yarattığını ifade ediyor. “Genç bireylerin bedenlerine duydukları güven azaldıkça, hızlı çözümlere daha fazla yöneliyorlar. Ancak sağlık kısa vadeli çözümlerle değil, uzun vadeli ve bilinçli alışkanlıklarla korunur” diyen Petek, sosyal medyanın dayattığı beden algısına değil, bilimsel bilgilere kulak verilmesi gerektiğini belirtiyor.
Sağlıklı şekilde kilo nasıl alınır?
Sağlıklı kilo almanın mümkün ve sürdürülebilir olduğunu da vurgulayan Petek, bu sürecin bir uzman eşliğinde, kişiye özel planlanmış bir beslenme programı ve yaşam biçimi değişikliğiyle gerçekleşmesi gerektiğini söylüyor. Kilo almak isteyen bireylerin, öğünlerini kalori açısından zenginleştirmeleri, enerjisi yoğun gıdalara yer vermeleri ve egzersizle birlikte ilerlemeleri gerektiğini belirten Petek, medikal olmayan ürünlerin gelişigüzel kullanımının vücut dengesini bozduğunu ve çoğu zaman istenen sonuca ulaşılmadan bırakıldığını ifade ediyor.
Uzman Diyetisyen Petek, kilo almak isteyenlerin özellikle yemek öncesi ve yemek sırasında fazla sıvı tüketmemesi gerektiğini belirtiyor. Ayran, çorba gibi içeceklerin iştahı azaltabileceğini ifade ederek kalori alımını hacim artırmadan yükseltmek gerektiğini de vurguluyor.
Petek, “Bir kase sütlaç üzerine, fındık ceviz gibi enerji arttırıcı eklemeler yaparak küçük dokunuşlar ile kalori artırarak kilo alımında büyük fark yaratabilirsiniz. Bu küçük dokunuşlar kilo alımında büyük fark yaratır. Ayrıca, televizyon izlerken veya sohbet ederken yanınızda mutlaka meyve, kuruyemiş veya bitter çikolata bulundurun. Bu alışkanlıklar günlük kalori alımınızı destekler” önerisi yapıyor.
İştah açıcı toz kullananlar ne diyor?
İştah açıcı toz kullanan bir genç, zayıf ve kilo almakta zorlanan birkaç arkadaşının tavsiyesi üzerine internetten sipariş verdiğini söylüyor:
“İştahım yoktu ve kilo alamıyordum, bana sürekli ‘Çok zayıfsın’ diyorlardı. İştah açıcı ilaçla kilo almaya başladım ama sonrasında mide problemleri ve halsizlik yaşadım. İlk kullanımla birlikte çok fazla uyku yaptı ve günlük hayatımı etkiledi. Yaklaşık 1 ay sonra 7 kilo aldım ama nefes alışverişimde sorunlar başladı, kendimi rahatsız hissettim.”
Arkadaşlarının karaciğer sorunları yaşadığını duyduğunu ve kendisinin de 20 gün kullandıktan sonra test yaptırdığını belirten genç, “Test sonuçlarım temiz çıktı ama bir daha asla kullanmam, psikolojik anlamda kendimi rahatsız hissettim” diyor. Bu deneyim, hızlı kilo aldırıcı ürünlerin bilinçsiz kullanımının ne kadar riskli olduğunu gösteriyor.
Bu nedenle uzmanların çağrısı net: Bilinçsiz ürün kullanımıyla sağlığa zarar vermek yerine, bilimsel temelli beslenme ve egzersiz planlarıyla vücut dengesini sağlamak mümkün. Toplumda özellikle genç bireylerin maruz kaldığı estetik baskının yarattığı sorunlara karşı, medya okuryazarlığı ve beden olumlaması gibi kavramların güçlendirilmesi gerektiği de yapılan uyarılar arasında.
Kısa sürede sonuç vaat eden tozlar ve ilaçlar, uzun vadede sağlığa yönelik büyük tehditler barındırıyor. Uzmanlara göre asıl hedef, ideal kiloya değil, sağlıklı bir yaşama ulaşmak olmalı.
News