Sosyal medyanın diyet tarifleri büyük tehlike
İsmail Kılıç / Kapak Fotoğrafı: DepoPhotos
Instagram’da estetik bir tabak, TikTok’ta ise ritmik müzik eşliğinde hazırlanan bir içecek… Sosyal medya, kullanıcılarına birçok farklı yiyecek içecek tarifi sunuyor. Kalorisi azaltılmış olan “fit” tarifler, “şekersiz ama çok lezzetli” tatlılar ve “1 haftada 5 kilo verdiren mucize karışımlar” gibi başlıklarla doğru olmayan öneriler milyonlarca kullanıcıya ulaşıyor. Bu içerikler, hem güzellik ve zayıflık baskısını pekiştiriyor hem de bilimsellikten uzak yöntemlerin yaygınlaşmasına neden oluyor.
Birçok genç, uzman kontrolü olmadan internetten bulduğu diyet listeleri ile kilo vermeye çalışıyor. Ama doktorlara göre uzman kontrolü olmadan yapılan diyetler, başta hormonal dengesizlikler, kas kaybı ve bağışıklık sistemi zayıflığı olmak üzere pek çok sağlık sorununu da beraberinde getiriyor.
Sosyal medyada dolaşan bu “filtreli” sağlıklı yaşam önerileri, kullanıcıların gözünde estetik ve erişilebilir görünse de, çoğu zaman bilimsel temele dayanmıyor. Diyetisyen onayı olmadan uygulanan bu tarifler, kişinin yaşı, kilosu, metabolizma hızı veya sağlık geçmişi gibi değişkenleri dikkate almadığı için zarardan başka bir şey getirmeyebiliyor.
Peki, bu gibi içerikleri takip edenler gerçekten sağlığa mı kavuşuyor, yoksa vücutlarını farkında olmadan daha büyük risklere mi maruz bırakıyor? Diyetisyen Işıl Nazlıcan ile konuştuk…
“Bilimsel temellerden uzak, sadece kişiler deneyimler”
Son zamanlarda sosyal medya platformlarında hızla yayılan diyetlerin özellikle de genç bireyler üzerinde etki yarattığından ve bu diyetlerin bilimsel temelden uzak, kişisel deneyimlere dayalı olduğuna değinen Diyetisyen Işıl Nazlıcan, şu şekilde konuştu:
“Bir diyetin kişiye özel olması gerektiğini unutmamak gerekiyor. Sosyal medyada paylaşılan tek besinle hızlı zayıflama yöntemleri gibi içerikler, kısa vadede dikkat çeken sonuçlar vaat edebiliyor. Ama uzun bir vadede sağlığı tehdit ediyor. Özellikle yetersiz enerji alımı, kas kaybı, metabolizma yavaşlaması gibi ciddi sonuçlara yol açabilir bu diyetler.“
Beslenmenin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerektiğinden bahseden Nazlıcan, sağlıklı beslenmenin ancak düzenli fiziksel aktivite, yeterli uyku ve stres yönetimiyle mümkün olduğuna değinerek, “Bu tür trendler bireylerde beden algı bozukluklarına ve sürdürülemez beklentilere neden olabilir. Birçok kişi, sosyal medya fenomenlerinin filtrelenmiş ve idealize edilmiş görüntülerine bakarak kendi bedeninden memnuniyetsizlik geliştirebiliyor” dedi.
Sosyal medyada her gün karşımıza çıkan “fit vücutların” özellikle ergenlik dönemindeki genç bireylerde beden algısını ciddi şekilde etkilediğinden bahseden Nazlıcan, bu tür paylaşımların çeşitliliği ve bireysel algıyı göz ardı ettiğini de vurguluyor.
“Sosyal medya diyetleri büyük sağlık sorunlarına sebep olabilir”
Kendi danışanları içinde de daha önce sosyal medya diyetlerini deneyen kişilerin olduğundan bahseden Nazlıcan, “Gençlerin sosyal medyada karşılaştıkları önerileri uygulamadan önce mutlaka bir beslenme uzmanına danışmaları büyük önem taşıyor. Bu tür bir diyetlerin, uzman kontrolü olmadan uygulanması, gençlerde kas kaybı, metabolizma yavaşlaması, besin öğesi yetersizlikleri ve yeme bozuklukları gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir” ifadelerini kullandı.
“Mucizevi iddialara temkinli yaklaşılmalı”
Sosyal medyadaki diyetlerin bilimsel temellere dayanıp dayanmadığına veya tep tip bir beslenmeye mi, odaklandığına bakılmasının önemli olduğunu da vurgulayan Nazlıcan, “Mucizevi iddialar var ise temkinli yaklaşılmalı, mutlaka bir uzmana danışılmalıdır” dedi.
Sosyal medya içerikleri konusunda uyaran Diyetisyen Işıl Nazlıcan, gençlere aşağıdaki üç dört cümle ile sağlıklı beslenme tavsiyesi yaptı: “Gençler için en temel sağlıklı beslenme tavsiyem günlük enerji ve besin öğesi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde, dört temel besin grubunu (süt ürünleri, et, yumurta ve kurubaklagiller, sebze ve meyve, tahıllar ve sağlıklı yağlar) içeren dengeli öğünler tüketmek. İşlenmiş gıdalardan, aşırı şeker ya da doymuş yağ tüketiminden kaçınmak, yeterli su içmektir. Bu basit yöntem, büyüme ve gelişme için bilimsel olarak en doğru yaklaşımdır.”
News
