Okul çağındaki birçok çocuk okuldan arta kalan zamanlarını çalışarak geçiriyor. Okuldan sonra Van kent merkezinde tartıcılık, işportacılık ve boyacılık yapan çocuklar evin geçimine katkı sağlamak için buna mecbur olduklarını söylüyor.


İnsan Hakları
Haber: Ruşen Takva         19/04/2022     70 GÜN ÖNCE

Okul çağındaki birçok çocuk okuldan arta kalan zamanlarını çalışarak geçiriyor. Okuldan sonra Van kent merkezinde tartıcılık, işportacılık ve boyacılık yapan çocuklar evin geçimine katkı sağlamak için buna mecbur olduklarını söylüyor. 

Van; genç nüfusunun yüksek, işsizliğin yoğun olduğu bir kent. Eğitim sıralamasında da 81 il arasından 78’inci sırada bulunan kentte, yüzlerce çocuk çalışmak zorunda kalıyor. Bu çocukların bir kısmı şiddetli geçimsizlikten dolayı okulu bırakıyor, bir kısmı ise okul ile iş hayatını beraber yürütmek zorunda kalıyor. Çocuklar, okuldan çıkar çıkmaz kent merkezine gelerek para kazanma telaşına düşüyor. Mendil, su veya çikolata satarak işportacılık yapan, tartı cihazıyla müşteri bekleyen veya sırtında ağır bir kutuyla dolaşarak ayakkabı boyayanların yanı sıra cafe ve restoranlarda yarı zamanlı olarak çalışan birçok çocuk var. Günde ortalama 10 ile 30 TL arasında değişen bir kazanç elde eden çocuklar ders çalışmayı da ihmal etmiyor. 

Çalışmak zorundayım ama derslerimi de ihmal etmemeye çalışıyorum 

Hacıbekir Mahallesinde oturan ve lise birinci sınıf öğrencisi olan Sıddık, çalışmak zorunda kalan öğrencilerden. Sıddık, okuldan sonra eve uğruyor ve kıyafetlerini değiştirdikten sonra zaman kaybetmeden hemen kent merkezine geliyor. Bir hafta önce satın aldığı ve içinde 50 adet mendilin olduğu paketi elinde taşıyan Sıddık, kentin kalabalık caddelerini gezerek mendil satmaya çalışıyor. Sıddık, bunu hamallık yaparak evi geçindirmeye ve küçük kardeşlerini okutmaya çalışan babasına katkıda bulunmak için yaptığını söylüyor. Fotoğrafının çekilmemesini istemeyen Sıddık, şunları söylüyor; '' Lise 1 öğrencisiyim. Meslek lisesine gidiyorum. Okula gitmeyi çok istiyorum ama babama da destek vermek zorundayım. Evin en büyük çocuğu benim. O yüzden okuldan çıktıktan sonra genelde gelip çalışırım. Ders çalışmayı ihmal etmemeye çalışıyorum. Üniversite sınavına şimdiden çalışmak ve hayalim olan mesleğe kavuşmak istiyorum.’’ Sıddık, hayalindeki mesleğin de avukatlık olduğunu söylüyor. 

Okumakta ısrar edeceğim 

Çalışmak zorunda kalan bir başka öğrenci de Salih. Salih, kentin kenar mahallelerinden Selim Bey mahallesinde yaşıyor. 7. Sınıf öğrencisi olan Salih, geçtiğimiz yıl satın aldığı tartı cihazını kentin işlek sokaklarında kurarak insanları 1 TL karşılığında tartmak için saatlerce bekliyor. Yazın sıcağından, kışın soğuğundan dert yanan Salih bir de belediyenin zabıta ekiplerinden şikâyetçi. O yüzden sürekli bir kaçış halinde gününü tamamlamak zorunda kalıyor. Şu ifadeleri kullanıyor Salih; “6 kardeşiz babam vefat etmiş. Benden büyük iki kardeşim inşaatlarda çalışıyor. Okuyamadılar. Benim okumamı çok istiyorlar, ben de okula gidiyorum ve kalan zamanlarda harçlığımı çıkarmak için çalışıyorum. Genelde kalabalık sokaklarda kalıyorum ama zabıta sürekli kovuyor bizi. Bir de kış mevsimi geldi, çok soğuk oluyor.’’