Deprem bölgesinde seçim güvenliği nasıl sağlanacak?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Haber: Ramazan Eles

Türkiye, 14 Mayıs Pazar günü Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekilliği Genel Seçimleri için sandık başına gidecek. Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) açıkladığı seçim takviminin ardından gözler deprem bölgesine çevrildi. Depremlerde evleri yıkılan veya ağır hasar gören binlerce yurttaş, barınabilmek için yaşadıkları yerleri terk etti. Yaşadığı yeri terk etmek istemeyen veya terk edemeyen vatandaşların da çadırlarda ve konteynerlerde kalmasından dolayı depremzedelerin nasıl oy kullanacağı ve seçim güvenliğinin nasıl sağlanacağı sorusu tekrar gündeme geldi.

Yıkımın büyük olduğu 11 il seçimlerde 96 milletvekili çıkaracak. Yaklaşık 13 milyondan fazla insanın etkilendiği bölgede 9 milyona yakın seçmen bulunurken deprem sonrası 5 milyon yurttaş başka yerlere göç etmek zorunda kaldı. Bunlardan 345 bin 97’si oy kullanmak için ikametgâh değişimi yaptı.

Seçim güvenliği

YSK, mart ayının ilk haftasında deprem bölgesinde incelemelerde bulundu.  Bölgedeki ağır yıkım nedeniyle sandıkların nasıl kurulacağı net değil, bina yerine açık alanlarda oy kullanılması ihtimal dahilinde. Ancak oyların bu şekilde kullanılmasının sorun yaratacağı ifade ediliyor. YSK düzenlemesinde oy kullanacak kapalı alanların tarif edilirken bina kısıtlaması bulunmuyor ve yapı deniliyor. Dolayısıyla yapı ve binaların seçim güvenliği açısından sorun yaratıp yaratmayacağına dair kaygılar artıyor. YSK ise “seçimin yapılmasının önünde bir engel olmadığı” açıklaması ile yetindi. Ayrıca TBMM Genel Kurulunda İYİ Parti’nin “deprem felaketinin gölgesinde gerçekleştirilecek seçimlerin her türlü şaibeden, tartışma, belirsizlik ve kavgadan uzak, güvenlikle sonuçlanması için alınacak tedbirler” önerisi de kabul edilmedi.

Keskin: “Deprem bölgesinde ihlaller artabilir”

Önceki seçimlerde yaşanan seçim güvenliği sorunlarının özellikle depremden etkilenen iller bakımından artarak süreceğini ifade eden İHD Eş Genel Başkanı Eren Keskin, 9. Köy’e yaptığı açıklamada, “Deprem bölgesinde halen enkaz kaldırma çalışmaları sürdüğünden hayatını kaybeden seçmen sayısının ne kadar olduğu bilinmemektedir ve bu kişilerin akıbeti bilinmediğinden halen listelerde görünüyor olabilirler. Bu kişilerin yerine oy kullanılmaması için gerekli tedbirler alınmalıdır. Deprem felaketini halen yaşayan yurttaşlar, belirlenen kısa sürede adres bildirimlerini yapamamış olabilirler. Adres bildirimi yapamayanların oy kullanma hakları ihlal edilebilir. Ayrıca daha önce kayıtlı olduğu ikamet adresi yıkılan yurttaşlar şu an kaldıkları yeri MERNİS sisteminden bildirmemiş ise oy kullanması mümkün olmayabilir” dedi.

Mükerrer seçmen veya adreste olmayan kişilerin seçmen olup olmadıkları araştırılmalı diyen Eren, “Deprem bölgesindeki sandıklarda görevli adı altında kimlerin oy kullandığı ve görevlendirmenin hangi kurumca yapıldığının bilinmesi gerekir. Normal koşullarda bile seçim süreçlerinin ve seçim günü sandık çevresi güvenliği, oy kullanma, oy tasnifi ve seçim sonuçlarını yerinde gözlemlemek isteyen STK’ların gözlem yapmasına izin verilmediği göz önüne alındığında, deprem bölgesinde bu konularda daha fazla sorunlar yaşanabilir” dedi.

“Özel bir çalışma yapmayı planlıyoruz”

Türkiye’nin önde gelen sendikaların, STK’ların ve insan hakları kuruluşlarının bir araya gelerek oluşturdukları Seçim Güvenliği Platformu’nda yer aldıklarını ifade eden Keskin, seçim günü daha önceki seçimlerde yaşanan ihlallerin yaşanmaması adına ayrı ayrı birçok paydaş ile çalıştıklarını belirtti. Deprem bölgesine diğer bölgelerimizden de gözlemci aktararak daha özel bir çalışma yapmayı planladıklarını belirten Keskin, “Seçim günü bağımsız seçim gözlemi yapmak üzere önce YSK’ya başvuru yapıyoruz. Başvurularımıza YSK genellikle olumsuz geri dönüş yapıyor. İHD üye ve yöneticilerinden oluşan bağımsız seçim gözlem heyetlerimizi Türkiye sathında ve özellikle de şube ve temsilciliklerimizin bulunduğu yerlerde belirliyoruz. Gözlem yapacak isim listelerini, YSK ve valiliklere bildiriyoruz ve bu şekilde bağımsız seçim gözlemi yaparak gözlemlerimiz süresi içinde tespit ettiğimiz kural dışılıkları derhal ilgili kurumlara bildiriyoruz. Süreç sonunda gözlemlerimizde tespit edebildiğimiz ihlalleri raporlayarak ulusal ve uluslararası kamuoyuna açıklıyoruz. Deprem bölgesinde Kilis ve Osmaniye hariç diğer illerin hepsinde ve İskenderun’da şubelerimiz bulunmaktadır” dedi.