Z kuşağının haberden beklentisi ne?

Atiye Eren Çelik

Türkiye gündeminde bugünlerde önemli yer tutan kuşaklardan başlıcası Z kuşağı. Siyasetçilerden gazetecilere herkes Z kuşağını anlamaya çalışırken, bu gençlerin haberlerden ve medyadan beklentileri de tartışma konusu.

Dijital Medya Araştırmaları Derneği’nden Dr. Sarphan Uzunoğlu ve Defne Kapan, “Z Kuşağı Haberden Ne Bekliyor: Kullanıcı İhtiyaçları Modeli Üstünden Bir İnceleme” isimli bir rapor yayınlayarak bu tartışmalara yeni bir boyut getiriyor.

Rapor, Z kuşağının medya tüketim alışkanlıklarını, haberden kaçınma davranışlarını ve haber içeriklerinden beklentilerini anlamayı hedefliyor. 45 katılımcı ile uygulanan anket ve Z kuşağı bireyleriyle gerçekleştirilen odak grup görüşmelerinden elde edilen bulgulara dayanan araştırmadan önemli sonuçları sizler için derledik.

Hangi haber kaynakları tercih ediliyor?

Yeni medya araçlarının çeşitlenmesi ve haber tüketiminin hızla değişen dinamikleri Z Kuşağı’nın medya içeriklerine yönelik yaklaşımlarını da şekillendiriyor. Peki Z kuşağı hangi haber kaynaklarını tercih ediyor, haberlerden ne gibi beklentileri var? Dijital Medya Araştırmaları Derneği’nin raporuna göre; katılımcıların yüzde 42’si, trendleri takip etmeyi çok önemli bulduğunu, yüzde 49’u ise haberlerin bir bakış açısı sunmasını önemli gördüğünü ifade ediyor.

Buna göre katılımcıların yüzde 42’sinin trendleri takip etmeyi çok önemli bulduğunu ifade ederken, bu bulgunun Z kuşağının sosyal medya, popüler kültür ve dijital dünyanın dinamiklerine olan güçlü bağlılığını gösterdiği belirtiliyor. Sosyal medyanın hızlı değişen gündemi ve trend belirleyici gücü, bu kuşağın bilgi edinme ve gündemi takip etme alışkanlıklarını şekillendiren temel faktörlerden biri olarak da gösteriliyor.

Katılımcıların yüzde 49’u haberlerden perspektif kazanmak istiyor 

Ankete katılanların yüzde 49’u haberlerin karmaşık konuları açıklığa kavuşturmasını ve bağlam sunmasını çok önemli bulduğunu ifade ediyor. Araştırmaya göre bu sonuç, Z kuşağının yalnızca yüzeysel bilgiyle yetinmediğini, olayların neden-sonuç ilişkilerini derinlemesine anlama ihtiyacı hissettiğini gösteriyor.

Bu beklentiye yanıt verebilmek için ise rapor birtakım önerilerde bulunuyor. Bu beklentiye yanıt verebilmek için medya kuruluşlarının, ekonomik, sosyal ve politik konularda derinlemesine analizler sunan içeriklere odaklanması gerektiği de belirtiliyor.

Z kuşağının favorisi dijital platformlar

Rapora göre, Z kuşağı haber tüketiminde genellikle dijital platformları tercih ediyor. YouTube, X (Twitter), Instagram ve podcast platformları sıklıkla öne çıkarken, Bundle ve Aposto gibi kişiselleştirilmiş haber uygulamalarının da kullanıldığına dikkat çekiliyor. Bu arada bu kuşakta haberden kaçınma davranışları da yoğunluklu. Ankete katılanların yüzde 64’ü bilinçli veya bilinçsiz bir şekilde haberlerden uzak durduğunu ifade ederken, bunun nedenleri arasında olumsuz duygular, güven eksikliği ve haberlerin kişisel olarak ilgi çekici bulunmaması gibi öğeler öne çıkıyor. Özellikle kriz odaklı ve negatif haberlerin yoğunluğunun bireylerde duygusal yorgunluk yarattığı ve haberden uzaklaşma davranışlarını tetiklediği belirtiliyor.

Z kuşağının haber tüketiminde belirgin bir dönüşüm yaşadığını gösteren araştırmanın tamamını linkten okuyabilirsiniz.
Link: https://www.newslabturkey.org/wp-content/uploads/2025/01/rh-37.pdf